ماهی‌های «زبرا»؛ نگهبانان جدید آب شرب در آذربایجان غربی

به گزارش خبرگزاری صدا و سیمای مهاباد، مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب آذربایجان غربی از راه‌اندازی نخستین سامانه هوشمند پایش زیستی آلودگی آب کشور در برخی شهر‌های استان خبر داد و گفت: این سامانه با استفاده از «ماهی زبرا» به عنوان شناساگر زیستی، در ورودی آب خام تصفیه‌خانه‌ها فعال شده تا در کوتاه‌ترین زمان، هرگونه آلودگی احتمالی را شناسایی و از ورود آن به شبکه آب شرب جلوگیری کند.

مجتبی نجفی با بیان اینکه استفاده از این شناساگر زیستی در شرایط بحرانی و آلودگی‌های احتمالی، یک اقدام پیشگیرانه و مکمل ارزشمند برای تضمین سلامت آب شرب شهروندان آذربایجان غربی است، خاطر نشان کرد: شرکت آب و فاضلاب آذربایجان غربی اولین شرکت در کشور است که پایش زیستی را در تصفیه خانه شهر‌های ارومیه، مهاباد، ماکو، تکاب و سردشت راه اندازی کرد.

وی افزود: پس از راه‌اندازی نخستین سامانه هوشمند پایش زیستی در شهر‌های استان، دیگر شهر‌های کشور نیز با ابلاغ شرکت مهندسی آب و فاضلاب و با کسب تجربه از شرکت آب و فاضلاب آذربایجان غربی نسبت به بکارگیری این روش اقدام کردند.

مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب آذربایجان غربی گفت: ماهی زبرا به دلیل حساسیت بسیار بالا نسبت به تغییرات شیمیایی و آلودگی‌های محیطی، به عنوان یک شناساگر زیستی (Biosensor) شناخته می‌شود.

نجفی تشریح کرد: واکنش این موجود زنده به عنوان اولین خط دفاعی در برابر ورود مواد آلاینده به چرخه تصفیه عمل می‌کند که با مشاهده هرگونه تغییر در رفتار ماهی‌ها، سیستم هشدار داده و امکان واکنش سریع و پیشگیری از ورود آلودگی به شبکه آب شرب شهر فراهم می‌شود.

وی افزود: این طرح که در پاسخ به دستورالعمل‌های علمی و با هدف تضمین حداکثری سلامت آب شهروندان اجرا شده است، گامی مهم در جهت پیاده‌سازی مدیریت هوشمند و پیشگیرانه در حوزه منابع آب محسوب می‌شود.

مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب آذربایجان غربی گفت: با توجه به تنوع و گستردگی آلاینده‌هایی که ممکن است سلامت شهروندان را تهدید کند، روش‌های کلاسیک آزمایشگاهی گاهی زمان‌بر هستند و امکان شناسایی سریع همه آلاینده‌های ناشناخته را ندارند و به همین دلیل، سامانه‌ای راه‌اندازی شده که در آن از ماهی زبرا به عنوان یک «شناساگر زیستی زنده» استفاده می‌شود.

نجفی افزود: ماهی زبرا به دلیل حساسیت بسیار بالا به تغییرات شیمیایی و فیزیکی آب و همچنین شباهت ژنتیکی قابل توجه به انسان، می‌تواند در کمترین زمان ممکن، وجود سمومی مثل بوتولینوم، ریسین، فلزات سنگین از جمله جیوه، سرب و آرسنیک و همچنین آفت‌کش‌هایی مانند مالاتیون و دیازینون را از طریق تغییر در وضعیت و سلامت خود نشان دهد.

مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب آذربایجان غربی تأکید کرد: مزیت اصلی این روش، سرعت، سادگی و هزینه پایین آن است که با مشاهده هرگونه تغییر غیرعادی یا تلفات در میان ماهی‌ها، تیم‌های عملیاتی بلافاصله در محل ورودی تصفیه‌خانه مطلع شده و اقدامات تکمیلی را آغاز می‌کنند.

نجفی افزود: این سامانه به عنوان یک سیستم هشدار سریع و کم‌هزینه، مکملی مطمئن برای روش‌های دقیق شیمیایی و میکروبی محسوب می‌شود و نقش مهمی در پیشگیری از ورود آب آلوده به مدار توزیع ایفا می‌کند.